Zawsze Darmowa dostawa
Zamówienia telefoniczne 
Dlaczego waga rośnie mimo diety?
Spis treści
- Wstęp
- Czy wzrost wagi zawsze oznacza tłuszcz
- Rola wody w organizmie
- Dlaczego możesz nie być w deficycie kalorycznym
- Ukryte kalorie i błędy w ocenie diety
- Stres, hormony i brak snu
- Trening i zmiany w ciele
- Nieregularność i „małe odstępstwa”
- Układ trawienny i jelita
- Bibliografia
1. Wstęp
Moment, w którym waga zaczyna rosnąć mimo stosowania diety, jest flustrujący. Pojawia się wtedy poczucie, że wysiłek nie przynosi efektów, a motywacja szybko spada.
Trzeba zrozumieć, że masa ciała nie jest prostym wskaźnikiem tego, co dzieje się w organizmie. To tylko liczba, która reaguje na wiele czynników jednocześnie. Waga może rosnąć z powodów całkowicie niezwiązanych z przyrostem tkanki tłuszczowej. Dlatego zanim uznasz, że dieta nie działa, warto przyjrzeć się temu, co naprawdę wpływa na zmianę masy ciała.
-Jarosz M. (red.), Normy żywienia dla populacji Polski, NIZP-PZH, 2020
-Gawęcki J., Żywienie człowieka, PWN, 2018
2. Czy wzrost wagi zawsze oznacza tłuszcz?
Błędem jest utożsamianie wzrostu wagi z przyrostem tkanki tłuszczowej. W rzeczywistości organizm nie działa w ten sposób. Aby przytyć 1 kilogram tłuszczu, potrzebna jest znaczna nadwyżka kalorii, utrzymująca się przez dłuższy czas. Tymczasem masa ciała może zmieniać się z dnia na dzień nawet o 1-2 kilogramy. Wynika to z naturalnych wahań, które są związane między innymi z ilością wody w organizmie, ilością spożytego jedzenia czy poziomem glikogenu. Oznacza to, że nagły wzrost wagi praktycznie nigdy nie jest tłuszczem. Zrozumienie tej zależności pozwala uniknąć niepotrzebnego stresu i pochopnych decyzji, takich jak dodatkowe ograniczanie kalorii.
-Włodarek D., Dietetyka, PZWL, 2014
-Gawęcki J., Żywienie człowieka, PWN, 2018
3. Rola wody w organizmie
Jednym z powodów wzrostu wagi jest zatrzymanie wody. Organizm bardzo dynamicznie zarządza gospodarką wodną i reaguje na wiele czynników.
Zmiana wagi może być efektem zwiększonego spożycia soli, intensywnego treningu, a nawet stresu. W takich sytuacjach organizm zatrzymuje wodę, co może powodować uczucie ciężkości i wzrost masy ciała. Dzieje się tak również wtedy, gdy zaczynamy ćwiczyć. Mięśnie magazynują więcej wody jako element regeneracji, co jest naturalnym i pozytywnym procesem.
-Jarosz M. (red.), Normy żywienia, 2020
-Gawęcki J., Żywienie człowieka, PWN, 2018
4. Dlaczego możesz nie być w deficycie kalorycznym
Podstawą odchudzania jest deficyt kaloryczny. Jeśli organizm nie otrzymuje mniej energii, niż potrzebuje, nie będzie wykorzystywał zapasów tłuszczu. Wiele z nas jest przekonanych, że jest na diecie, ponieważ je zdrowo lub ogranicza niektóre produkty. Jednak zdrowe jedzenie nie zawsze oznacza niskokaloryczne. Można jeść zdrowo, regularnie i lekko, a mimo to dostarczać zbyt dużo kalorii. To często występująca sytuacja, szczególnie u osób, które nie kontrolują porcji. Dieta może wydawać się właściwa ale nie prowadzi do spadku masy ciała, a czasem nawet do jej wzrostu.
-Jarosz M. (red.), Normy żywienia, 2020
-Włodarek D., Dietetyka, PZWL, 2014
5. Ukryte kalorie i błędy w ocenie diety
Zdarza się, że powodem niepowodzeń w odchudzaniu mogą być tzw. „niewidzialne kalorie”. To drobne elementy diety, które są pomijane, ale mają wpływ na bilans energetyczny. Mogą to być dodatki do posiłków, takie jak olej, sosy czy przekąski spożywane „przy okazji”. Nawet niewielkie ilości takich produktów mogą zwiększyć całkowitą liczbę kalorii. Niestety nie są one postrzegane jako „część diety” przez co ciężko utrzymać deficyt kaloryczny, mimo że wydaje się że wszystko robimy dobrze.
-Włodarek D., Dietetyka, PZWL, 2014
-Jarosz M. (red.), Normy żywienia, 2020
6. Stres, hormony i brak snu
Styl życia ma wpływ na proces odchudzania. Przewlekły stres oraz brak snu mogą zaburzać funkcjonowanie organizmu i utrudniać redukcję masy ciała. Pod wpływem stresu wzrasta poziom kortyzolu, który może sprzyjać zatrzymywaniu wody oraz zwiększonemu apetytowi. Dodatkowo brak snu wpływa na hormony regulujące głód i sytość. Oznacza to, że:
- częściej pojawia się ochota na jedzenie
- trudniej kontrolować porcje
- organizm gorzej reaguje na dietę
Dlatego sama dieta to nie wszystko równie ważny jest styl życia.
-Jarosz M. (red.), Zdrowie a styl życia, 2021
-Gawęcki J., Żywienie człowieka, PWN, 2018
7. Trening i zmiany w ciele
Wprowadzenie aktywności fizycznej wiąże się z chwilowym wzrostem masy ciała. Jest to związane z procesami regeneracyjnymi oraz adaptacją organizmu do wysiłku. Mięśnie mogą magazynować więcej wody, a organizm może reagować stanem zapalnym po intensywnym treningu. To wszystko może powodować wzrost wagi, mimo że sylwetka się poprawia. To dość częsta sytuacja, szczególnie na początku aktywności fizycznej. Warto wtedy zwrócić uwagę nie tylko na wagę, ale także na obwody ciała i samopoczucie.
-Gawęcki J., Żywienie człowieka, PWN, 2018
-Jarosz M. (red.), Aktywność fizyczna a zdrowie, 2021
8. Nieregularność i „małe odstępstwa”
Wiele osób stosuje dietę tylko częściowo. Przez kilka dni wszystko idzie zgodnie z planem, a później pojawiają się „małe odstępstwa”. Niestety odstępstwa niwelują cały deficyt.
Może to wyglądać niewinnie, ale w skali tygodnia ma duże znaczenie. Nawet jeden bardziej kaloryczny dzień może zniwelować efekty kilku dni diety.
To jeden z powodów, dla których waga nie spada lub zaczyna rosnąć.
-Włodarek D., Dietetyka, PZWL, 2014
-Jarosz M. (red.), Normy żywienia, 2020
9. Układ trawienny i jelita
Nie można zapominać o wpływie układu trawiennego na masę ciała. Wzdęcia, zatrzymanie treści jelitowej czy zmiany w mikroflorze mogą wpływać na wagę.
Czasami wzrost masy ciała wynika po prostu z tego, że organizm „zatrzymuje” więcej treści w jelitach. Może to być związane ze zmianą diety, większą ilością błonnika lub innymi czynnikami.
To również nie ma związku z przyrostem tłuszczu, ale może być mylące.
-Gawęcki J., Żywienie człowieka, PWN, 2018
-Jarosz M. (red.), Zdrowie a styl życia, 2021
10. Podsumowanie
Wzrost wagi mimo diety nie zawsze oznacza porażkę. W wielu przypadkach jest to naturalna reakcja organizmu, która nie ma nic wspólnego z przyrostem tkanki tłuszczowej.
- Waga może się wahać z dnia na dzień
- Woda i styl życia mają ogromny wpływ
- Ważny jest efekt a nie pojedynczy pomiar
Najważniejsze to zachować spokój i patrzeć na proces, a nie tylko na liczbę na wadze.
11. Bibliografia
-Jarosz M. (red.), Normy żywienia dla populacji Polski, NIZP-PZH, 2020
-Gawęcki J., Żywienie człowieka, PWN, 2018
-Włodarek D., Dietetyka, PZWL, 2014
-Jarosz M. (red.), Normy żywienia, 2020
-Jarosz M. (red.), Aktywność fizyczna a zdrowie, 2021
